Boşanmada Nafaka Türleri ve Nafakanın Değiştirilmesi

Boşanma sürecinde “nafaka” tek bir ödeme türünü ifade etmez. Tedbir nafakası dava devam ederken eşin veya çocuğun geçimini; iştirak nafakası velayet kendisine bırakılmayan ebeveynin çocuğun giderlerine katılımını; yoksulluk nafakası ise boşanma nedeniyle yoksulluğa düşecek eşin desteklenmesini amaçlar.

Tedbir nafakası

Dava açıldığında hâkim, eşlerin barınması ve geçimi ile çocukların bakım ve korunması için gerekli geçici önlemleri alabilir. Tedbir nafakası yönünden nihai kusur değerlendirmesiyle dava sonundaki nafaka koşulları aynı değildir.

İştirak nafakası

Çocuğun eğitim, sağlık, barınma, beslenme ve gelişim giderleri dikkate alınır. Ebeveynlerin ekonomik güçleri arasında oran kurulur. Çocuk büyüdükçe ve eğitim ihtiyaçları değiştikçe tutarın artırılması gündeme gelebilir.

Yoksulluk nafakası

Türk Medeni Kanunu’nun 175. maddesine göre boşanma yüzünden yoksulluğa düşecek taraf, kusuru daha ağır olmamak koşuluyla diğer taraftan mali gücü oranında nafaka isteyebilir. Nafaka yükümlüsünün kusurlu olması şart değildir. Talep, yoksulluk ve kusur durumu dosya kapsamında değerlendirilir.

Artırma, azaltma ve kaldırma

Tarafların mali durumunun değişmesi veya hakkaniyetin gerektirmesi hâlinde irat biçimindeki nafakanın artırılması ya da azaltılması istenebilir. Yoksulluk nafakası alanın yeniden evlenmesiyle kendiliğinden sona erer. Fiilen evliymiş gibi yaşama, yoksulluğun ortadan kalkması veya haysiyetsiz hayat sürme iddiaları ise mahkeme kararıyla kaldırma sebebi olabilir.

Gelirin belgelenmesi

Maaş, düzenli kazanç, taşınmaz ve araç kayıtları kadar fiilî yaşam standardı da dikkate alınabilir. Çocuğun giderleri mümkün olduğunca belgeyle ortaya konmalıdır.

Nafaka dosyalarında eski karar, güncel giderler ve ekonomik değişiklikler birlikte incelenmelidir. Her gelir artışı otomatik olarak aynı oranda nafaka artışı doğurmaz.

Bu metin genel bilgilendirme amaçlıdır.